Sağlık Hocası

Kolon Kanseri Nedir? Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi Nelerdir?

31.08.2019
258

Kolon kanseri, kalın bağırsakta başlayan bir kanser türüdür. Bu kanser genellikle kolonun iç astarında bir büyüme olarak başlar. Bu büyümelere polip adı verilir. Bazı polip tipleri zamanla kansere dönüşebilir (genellikle yıllar alır), ama tüm polipler kanser olacak diye bir kural yoktur.

Kolon Kanseri Nedir? Nedenleri, Belirtileri ve Tedavisi Nelerdir?

Genel bakış

Kolon kanseri, kolon veya rektumda başlayan bir kanser türüdür. Nereden başladıklarına bağlı olarak kolon veya rektal kanser olarak da adlandırılabilir. Kolon ve rektum kanseri sıklıkla birlikte anılır, çünkü ortak birçok özelliği vardır.

Vücuttaki hücreler kontrolü kaybetmeye başladığında kanser başlar. Neredeyse vücudun herhangi bir bölümündeki hücreler kanserli olabilir ve vücudun diğer bölgelerine hızla yayılabilir.

Kolon kanseri aşamaları

Kolon kanserlerin çoğu, kolon veya rektumun iç astarında bir büyüme olarak başlar. Bu büyümelere polip denir. Bazı polip tipleri zamanla kansere dönüşebilir (genellikle yıllar alır), ancak tüm polipler kanser olmaz. Bir polipin kansere dönüşme olasılığı, polip türüne bağlıdır. 2 ana polip türü vardır:

  • Adenomatoz polipler (adenomlar): Bu polipler her zaman kansere dönüşmez ama bazen kansere dönüşür. Bu nedenle, adenomlara kanser öncesi bir durum da denir.
  • Hiperplastik polipler ve enflamatuar polipler: Bu polipler daha yaygındır, ancak genel olarak kanserli değildir.

Bir polipin kanser içerme olasılığını artıran veya birisinin kolon kanseri geliştirme riskini artırabilen diğer faktörler aşağıda sıralanmıştır:   

  • 1 cm’den büyük bir polip bulunursa
  • 2’den fazla polip bulunursa
  • Eğer displazi polip görülür ve kaldırılmazsa (Displazi başka bir kanser öncesi durumdur. Bir polipte veya kolon veya rektumun astarında hücrelerin anormal göründüğü bir alan olduğu anlamına gelir, ancak gerçek kanser hücrelerine benzemezler)

Nasıl yayılır?

Eğer bir polipte kanser oluşursa, zamanla kolon veya rektumun duvarına doğru büyüyebilir. Kolon ve rektum duvarı birçok katmandan oluşur. Kolon kanseri, en içteki tabakadan (mukoza) başlar ve diğer tabakaların bir kısmı veya tamamı boyunca dışarıya doğru büyüyebilir.

Kanser hücreleri rektum duvarında iken kan damarlarına veya lenf damarlarına (atık ve sıvıyı uzaklaştıran küçük kanallar) dönüşebilir. Oradan yakındaki lenf düğümlerine veya vücudun uzak bölgelerine gidebilirler. Kolon kanserinin evresi (yayılma derecesi), ne kadar derinlemesine duvara yayıldığına ve kolon veya rektumun dışına yayılmış olup olmamasına bağlıdır.

Nasıl ilerler

   

Kolon kanserini anlamak için kolon ve rektumu oluşturan kısımları anlamaya çalışmak yardımcı olur. Kolon ve rektum sindirim sisteminin bir parçası olan ve ayrıca gastrointestinal (GI) sistem olarak da adlandırılan kalın bağırsağı oluşturur.

Kalın bağırsağın çoğu, yaklaşık 5 fit uzunluğunda kaslı bir tüp olan kolondan oluşur. Kolonun bölümleri, yiyeceğin içinden geçtiği yolla adlandırılır.

  1. İlk bölüme yükselen kolon denir. Sindirilen ve sindirilmemiş yiyeceklerin ince bağırsaktan geldiği bir kese ile başlar. Karnın (göbek) sağ tarafından yukarı doğru uzanır.
  2. İkinci bölüme enine kolon denir. Vücudun içinden sağdan sola doğru ilerler.
  3. Üçüncü bölüm, sol tarafa indiğinden (aşağı indiğinden) aşağı inen kolon olarak adlandırılır.
  4. Dördüncü bölüm, S harfi şeklinden dolayı sigmoid kolon olarak isimlendirilmektedir. Sigmoid kolon, anüse bağlanan rektuma katılır.

Yükselen ve enine kesitler birlikte proksimal kolon olarak isimlendirilir.

Kolon kanseri belirtileri

Kolon kanseri sıklıkla erken evrelerde semptomlara sahip değildir. Çoğu rektum kanseri polipler olarak, kolon duvarında büyüyüp kanserli hale gelebilen küçük kanserli olmayan büyümeler şeklinde başlar. Polipler veya kanserler büyüdükçe, bağırsakları kanatabilir veya bloke edebilirler. Kolon kanseri belirtileri aşağıdakileri içerebilir:   

  • Rektal kanama
  • Bağırsak hareketinden sonra dışkıda veya tuvalette kan
  • Geçmeyen ishal veya kabızlık
  • Dışkı boyutunda veya biçiminde bir değişiklik
  • Karın ağrısı veya alt midenizde kramp hissi
  • Şişkinlik
  • İştahta değişim
  • Diyet yapmadan kilo kaybı
  • Yorgunluk

Bu belirtiler genellikle kolon kanseri olduğun anlamına gelmez. Ancak, iki haftadan daha uzun süre yukarıdakilerden birini veya birkaçını fark ederseniz, doktorunuza görünmekte fayda vardır.

Kolon kanseri tedavisi

1- Cerrahi operasyon

Kanser özellikle ilerlememiş ise, kolon kanseri için en yaygın tedavi yöntemidir. Birçok kanserde olduğu gibi, rektum kanseri için yapılan ameliyat, prosedürde çok fazla deneyime sahip bir cerrah tarafından yapıldığında oldukça başarılı olur.

Kolon kanseri sadece cerrahi yöntemle iyileştirilmez, kemoterapi veya diğer tedaviler ile de tedavi edilebilir. Bunların bazı nedenleri:

  • Ameliyattan önce kanseri daha küçük hale getirmek için. Buna neoadjuvan tedavi denir.
  • Ameliyattan sonra kanserden korunmanıza yardımcı olur. Buna adjuvan tedavi denir.

Ayrıca belirtmek gerekir ki, birkaç ameliyat çeşiti vardır:
*Polipektomi: Sonunda kameralı uzun bir tüp olan kolonoskop rektuma sokulur ve poliplere yönlendirilir. Küçük, makas benzeri bir alet veya tel halka polipi temizler.
*Kolektomi: Kolonun kanser olduğu bölge, bazı sağlıklı çevre dokularla birlikte uzaklaştırılır. İlgili lenf düğümleri çıkarılır (biyopsi yapılır) ve mikroskop altında incelenir. Genellikle cerrah daha sonra kolonun bölümlerine yeniden katılır.

2- Radyasyon tedavisi

   

Bazı hastaneler ve sağlık kuruluşları aşağıdakileri içeren en gelişmiş radyasyon tedavilerini sağlar:

  • Brakiterapi: Küçük radyoaktif tohumlar vücuda tümörün yakınına yerleştirilir.
  • 3D-konformal radyasyon tedavisi: Tümörün tam formunda birkaç radyasyon ışını verilir.
  • Yoğunluk modülasyonlu radyoterapi (IMRT): Tedavi, normal dokudaki hasarı azaltmak için tümörün spesifik şekline göre uyarlanır.

3- Kemoterapi

Bazı hastaneler kanser için en güncel ve etkili kemoterapi seçeneklerini sunar. İlaçlar ağızdan (haplar) veya damardan (enjeksiyon) verilir.

  • Kemoterapi kanseri yenmeye yardımcı olmak için kullanılabilir.
  • Ameliyattan önce kanseri küçültmek için kullanılabilir.
  • Ameliyattan sonra kanserden uzak durmak için kullanılabilir.
  • Ameliyat bir seçenek olmadığı zaman ömrü uzatmak için kullanılabilir.

Kolon kanseri nasıl önlenir?

   

Bazı yaşam tarzı seçenekleri, bu tür bir kanser olma şansınızı azaltabilir. Bunlar aşağıda sıralanmıştır:

  • Düzenli tarama testleri yapın
  • Sağlıklı bir kiloda kalın
  • Düzenli egzersiz yapın
  • Bolca meyve ve sebze ile sağlıklı bir diyet yapın
  • Sigaradan kaçının
  • Sadece ılımlı olarak alkol alın

Not: Konu hakkında ilgili videoyu aşağıdan izleyebilirsiniz:

Etiketler:

Yorumlar

Henüz yorum yapılmamış.